Endüstriyel Atık Yönetim Planı (EAYP): Kim Hazırlar, Ne Zaman Yenilenir?
Atık yönetim planını kim hazırlar, kim il müdürlüğü onayına sunar? 3 yıllık süre, 30 ve 180 günlük kurallar ve sık yapılan hatalar.
Tehlikeli ya da tehlikesiz atık üreten her işletmenin bir atık yönetim planı olmalıdır. Sanayi tesislerinde bu plan genellikle "endüstriyel atık yönetim planı" (EAYP) olarak anılır. Plan; işletmede hangi atıkların, hangi kodla ve ne miktarda oluştuğunu, nerede geçici depolandığını ve nasıl yönetileceğini gösterir. Bu yazıda planı kimin hazırlaması, kimin il müdürlüğü onayına sunması gerektiğini ve sürelerini özetledik.
Dayanağı nedir?
Atık yönetim planı yükümlülüğü, 2 Nisan 2015 tarihli ve 29314 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Atık Yönetimi Yönetmeliği'nde atık üreticisinin yükümlülükleri arasında yer alır. Planın formatı ve uygulama esasları Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından belirlenir. Bakanlık Ocak 2023'te uygulamayı sadeleştiren bir duyuru yayımladı; aşağıdaki kurallar bu duyuruya dayanır.
Kim hazırlar, kim onaya sunar?
- Tüm atık üreticileri planı hazırlar. Plan, Bakanlığın belirlediği formatta ve asgari bilgileri içerecek şekilde hazırlanır.
- Yalnızca Çevre İzin ve Lisans Yönetmeliği (ÇİLY) Ek-1 listesindeki işletmeler planı il müdürlüğünün onayına sunar.
- Diğer işletmeler güncel planlarını işletmede hazır tutar ve denetimde gösterir.
İşletmenizin Ek-1'de olup olmadığını çevre izin belgenizden ya da çevre danışmanınızdan teyit edebilirsiniz.
Süreler
| Konu | Kural |
|---|---|
| Kapsadığı dönem | Sunulduğu tarihten itibaren 3 yıl |
| Yenileme | Mevcut planın süresi dolmadan en az 30 takvim günü önce sunulur |
| İl müdürlüğü değerlendirmesi | 180 takvim günü içinde değerlendirilmeyen plan onaylanmış kabul edilir |
| Süre içinde değişiklik | Proses değişikliği veya kapasite artışı atığın miktarını ya da türünü değiştiriyorsa plan yenilenir; Ek-1 işletmeleri 30 takvim günü içinde sunar, diğerleri planı güncelleyip işletmede tutar |
Planı süresinde hazırlamayan veya sunmayan ya da il müdürlüğünün bildirdiği eksiklikleri gidermeyen işletmelere 2872 sayılı Çevre Kanunu kapsamında yaptırım uygulanır.
Planda neler yer alır?
Plan Bakanlığın yayımladığı formata göre doldurulur. Hazırlarken şu bilgileri elinizin altında bulundurun:
- Atık listesi: İşletmede oluşan atıklar, atık kodları ve yıllık miktarları. Kodu içeriğe göre değişen atıklar için ayna kod rehberimize bakın.
- Kaynaklar: Her atığın hangi proses ya da faaliyetten çıktığı.
- Geçici depolama alanları: Tehlikeli ve tehlikesiz atıkların nerede, nasıl ve ne kadar süre bekletildiği. Kurallar için geçici depolama rehberimize bakabilirsiniz.
- Atıkların gönderileceği yer: Atıkların hangi lisanslı tesislerde geri kazanılacağı veya bertaraf edileceği ve nasıl taşınacağı.
- Azaltma önlemleri: Varsa atık miktarını ve tehlikeliliğini azaltmak için aldığınız önlemler.
Plan ile atık beyanı tutarlı olmalı
İl müdürlüğü planı değerlendirirken işletmenin önceki yıl atık beyanındaki verilere de bakar. Planda yazan atık türleri ve miktarlar ile beyanınız birbirini tutmalıdır. Yıllık beyan için atık beyanı rehberimize, her sevkiyatın kaydı için UATF rehberimize bakabilirsiniz.
Sık yapılan hatalar
- Süreyi kaçırmak: Planın 3 yıllık süresi dolmadan en az 30 gün önce yenilemeyi takvime yazın.
- Değişikliği yansıtmamak: Yeni bir makine, hat ya da kimyasal atığın türünü veya miktarını değiştiriyorsa plan güncellenmelidir.
- Sahayla uyuşmayan depolama bilgisi: Planda tarif edilen geçici depolama alanı denetimde sahada aynı şekilde görülmelidir.
- İdari atıkları unutmak: Yalnızca floresan lamba, toner ve kartuş gibi idari faaliyet atığı olan işletmeler de plan hazırlar.
Taşıyıcı olarak bizim rolümüz
Ati Nakliye ve Taşımacılık olarak atık yönetim planınızı hazırlamıyoruz; bu iş işletmenin ve çevre danışmanının sorumluluğundadır. Planınızdaki atıkların taşınması kısmında ise ATA-34-226 numaralı tehlikeli atık taşıma lisansımızla çalışıyoruz. Lisans ve araç belgelerimizi teklifle birlikte gönderiyoruz; ayrıntılar Belgelerimiz sayfasında. Her sevkiyatı MoTAT üzerinden kaydediyoruz; bu kayıtlar beyanınızla plan arasındaki tutarlılığı korumanıza yardımcı olur. Atıklarınızın anlaşmalı tesislere nasıl ulaştığını atık nakliyesi ve bertaraf hizmeti sayfamızda anlattık.
Sık sorulan sorular
Atık yönetim planını her işletme il müdürlüğüne onaylatmak zorunda mı?
Hayır. Ocak 2023 duyurusuna göre yalnızca Çevre İzin ve Lisans Yönetmeliği Ek-1 listesindeki işletmeler planı il müdürlüğü onayına sunar. Diğer işletmeler planı hazırlar ve denetimde göstermek üzere işletmede tutar.
Plan kaç yıl geçerli?
Plan sunulduğu tarihten itibaren 3 yılı kapsar. Yenisi, süre dolmadan en az 30 takvim günü önce hazırlanmalıdır.
İl müdürlüğü planı değerlendirmezse ne olur?
Sunulan plan 180 takvim günü içinde değerlendirilmezse onaylanmış kabul edilir.
Sadece idari atığımız var, yine de plan gerekir mi?
Atık yönetim planı tüm atık üreticileri için hazırlanır. Ek-1 dışındaki işletmeler planı onaya sunmaz, işletmede tutar.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki görüş değildir. Atık yönetim planı uygulaması il müdürlüklerinin duyurularıyla güncellenebilir; planınızı hazırlamadan önce Bakanlığın güncel formatını ve il müdürlüğünüzün duyurularını kontrol edin.
Planınızdaki atıkların taşınması için teklif formu üzerinden bize ulaşabilir, 0212 323 24 35 numaralı telefonu arayabilir veya WhatsApp üzerinden yazabilirsiniz.